Lezingen 2009
 Prijs per lezing: 7,-
Alle lezingen: 60,- (tenzij anders vermeld)
De lezingen Wereldpoëzie zijn 10,-
De lezingen beginnen steeds om 14.00 uur.

Zondag 22 februari
Poëzie uit Georgië met Nina Targan Mouravi
Nina Targan Mouravi is van Georgisch-Russische afkomst en treedt regelmatig op met tweetalige voordrachten die prachtig muzikaal klinken door haar bijzondere manier van "zingzeggen". In 2005 debuteerde zij met de verzamelbundel Rusland Lethe Lorelei, waarna vervolgens de bundel Laatste Liefde met vertalingen van Tjoettjev van haarzelf en Frans Joseph van Agt het daglicht zag. In december 2007 verscheen tenslotte Europa's tedere handen met door Nina Targan vertaalde gedichten van Mandelstam. In februari 2008 trad zij voor een volle zaal op in De Burcht en droeg gedichten van Achmatova, Tjoettjev, Poesjkin en Mandelstam voor. In 2009 treedt zij op met een tweetalig programma met Georgische gedichten van Grigol Orbeliani, Nikoloz Baratasjvili, Vazja Psjavela en Galaktion Tabidze die zij op haar geheel eigen wijze ten gehore brengt. De muzikale omlijsting bestaat uit live Georgische muziek.
Prijs : 10,-

Zondag 1 maart
Voorbij de Blauwbrug
Joosje Lakmaker spreekt over haar boek Voorbij de Blauwbrug, het verhaal van mijn joodse grootvader, waarin zij de geschiedenis van haar grootvader Leman Lakmaker (1885-1942) beschrijft. Leman Lakmaker was afkomstig uit een analfabeet paupergezin in de Jodenbuurt achter de Blauwbrug, de grens met de rest van de stad. Door zelfstudie wist Lakmaker zich te ontwikkelen tot uitgever en werd hij een felle socialist. Behalve het verhaal van haar eigenzinnige grootvader beschrijft Joosje Lakmaker ook de wereld van zijn familie: diamantbewerkers, sigarenmakers, werknemers in de textiel. Een wereld van sappelen, van onregelmatig werk en steuntrekken. Het boek speelt zich voornamelijk af in het vooroorlogse Amsterdam waar de bevolking toen nog voor zo'n tien procent joods was.Joosje Lakmaker (Amsterdam, 1950) studeerde psychologie en Slavische talen. Ze was werkzaam in de politiek en de vakbeweging. Voorbij de Blauwbrug is haar debuut.

Zondag 22 maart
500 jaar crises in Nederland
Economisch historicus Jan Luiten van Zanden spreekt over hoe de afgelopen 500 jaar in Nederland economische crisissen werden afgewisseld door tijden van economische voorspoed en welke factoren daar telkens een rol in hebben gespeeld. Hoe ernstig zijn crises in het verleden geweest, en welke veranderingen zijn daarin te ontdekken? Welke rol speelden politieke en militaire factoren, zoals bijvoorbeeld de Opstand van 1572, of het rampjaar 1672, toen de Republiek tegelijkertijd door al zijn vijanden werd aangevallen, of de invoering van het Continentaal Stelsel door Napoleon vanaf 1806? Had de pre-industriële economie een andere cyclus dan de huidige economie? Natuurlijk komt ook de beurskrach van 1929 aan de orde en de daarop volgende economische crises: in hoeverre onderscheidde deze crises, die precies 80 jaar geleden uitbrak, zich van eerdere crisissen of van de huidige recessie? Jan Luiten van Zanden is een van de toonaangevende economische historici van Nederland. Momenteel is hij hoogleraar economische geschiedenis aan de Universiteit Utrecht en senior onderzoeker van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG)
Zondag 29 maart
Tussen de drijvende wolken en stromend water
Van Ezra Pound tot Zhang Zao. Chinese poëzie en Westers modernisme
In de eerste helft van de 20e eeuw staat in Europa de opkomst van het modernisme centraal. Dichters, schilders en beeldhouwers lijken te breken met het verleden en ontwikkelen eigentijdse stijlen. Men laat zich inspireren door een veranderende wereld, een wereld van industriële revolutie, nieuwe schoonheid, maar ook oorlogsgeweld en normverschuiving. Op deze golven van verandering laten dichters zich inspireren door uiteenlopende bronnen. Ezra Pound komt daarin naar voren als geniaal kunstenaar, die zich onder meer laat inspireren door Chinese poëzie en Aziatische schilderkunst. Hij vertaalt de geschriften van Kung Fu Zi en gedichten van de Li Bai, maar creëert met zijn vertalingen tevens nieuwe gedichten. In China wordt in 1962 de Chinese dichter Zhang Zao geboren. Zoals Ezra Pound zich laat inspireren door het Oosten laat Zhang Zao zich inspireren door het Westen. Hij vertaalt Westerse poëzie in het Chinees, schrijft gedichten volgens een eigen (tijdse) interpretatie en creëert zijn eigen visie op het modernisme: namelijk "dat woorden niet de dingen zijn die zij beschrijven, maar dat poëzie het zelf alsmede het eigen leven transformeert". Mariska Stevens beschrijft het verhaal van een virtuele ontmoeting in de tijd tussen beide dichters, geïllustreerd middels beeld en geluid. Sunny Liu draagt de Chinese versies van de gedichten van Li Bai en Zhang Zao voor. Drs. Mariska Stevens is linguïstisch cultureel antropoloog. Zij is directeur van de Blue Water Dragon Foundation, een non-profit organisatie die projecten ontwikkelt ten behoeve van voorlichting, interculturele communicatie en internationale samenwerking. Sunny Liu is publicist en voormalig medewerker van de Nederlandse ambassade in Beijing. Prijs: 10,-
Zondag 19 april
Socialisme, ouderwets of toch modern?
Historicus Sjaak van der Velden spreekt over de geschiedenis van het socialisme in Nederland, naar aanleiding van zijn boek Van SDB naar SP. 125 jaar socialisme in Nederland (2008). In de Tweede Kamer zitten drie linkse partijen: Partij van de Arbeid, Socialistische Partij en Groen Links. Daarnaast bestaan er talloze kleinere organisaties die op een of andere manier als links worden beschouwd, zoals de Internationale Socialisten, de NCPN en SAP. Bovendien is er nog een handvol anarchistische clubs actief in ons land. Hoe verschillend deze organisaties en partijen ook zijn, ze hebben alle één ding gemeen: ze stammen direct af van de in 1882 opgerichte Sociaal-Democratische Bond (SDB). Door deze gemeenschappelijke stamvader zijn alle moderne linkse stromingen met elkaar verbonden. In zijn lezing gaat Sjaak van der Velden in op de actualiteit van het negentiende-eeuwse socialisme. Vanuit de geschiedenis van de stroming en de aanpassing aan maatschappelijke ontwikkelingen is het socialisme veranderd, maar waren die veranderingen alle terecht of is een gedeeltelijke terugkeer naar de oude beginselen gewenst of noodzakelijk? Sjaak van der Velden is als onderzoeker verbonden aan het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG) en het wetenschappelijk bureau van de SP. Eerder verschenen van dezelfde auteur Werknemers in actie (2004) en Werknemers georganiseerd (2005).
Zondag 17 mei
Fatsoenlijk vertier
Christianne Smit spreekt over Fatsoenlijk vertier: Deugdzame ontspanning voor arbeiders vanaf 1870. Rond 1870 kon men er niet meer omheen: de arbeidende klasse domineerde stad en samenleving. Er was meer nodig dan politie, kerk, school en spaarbank om de leefwijze van de arbeider onder controle te houden. De arbeider leek staatsburger te worden, maar voldeed nog niet aan het ideaal van de burgerlijke beschaving. Een actieve groep hervormers ging de arbeider stimuleren om zijn vrije tijd op een deugdzame manier door te brengen. Zo hoopten zij de moderne maatschappij harmonieus te houden, de aantrekkingskracht van het socialisme tegen te gaan en de sociale kloof te verkleinen. Maar ook binnen de socialistische beweging zelf werd het beschavingsoffensief ingezet, o.a. door Henri Polak, voorzitter van de Algemeene Nederlandsche Diamantbewerkersbond. De bundel Fatsoenlijk vertier, verschenen in 2008 en samengesteld door Christianne Smit, biedt een overzicht van deugdzame initiatieven. Over hoe gymnastiek, fietsen, volkstuintjes, literatuur en kunst werden ingezet om de arbeider te beschaven. Maar steeds bleef de twijfel: werd de arbeidende klasse zo wel echt fatsoenlijk, of waren al deze activiteiten druppels op een gloeiende plaat? Christianne Smit studeerde politicologie en is verbonden aan de afdeling Politieke Geschiedenis van de Universiteit Utrecht.